Kozmik Aramaya Sınırlama

Kozmik odadaki aramaya sınırlama getirildi.

 

Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesi, Seferberlik Ankara Bölge Başkanlığında hakim nezdinde gerçekleştirilen aramayla ilgili karara yapılan itirazı reddetti, ancak sınırlamalar getirdi. 

    

Mahkeme ret kararında, Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesi HakimliÄŸi’nce yapılan iÅŸlemin CMK’nın 125. maddesi kapsamında “devlet sırrının incelenmesi” iÅŸlemi olmayıp, CMK’nın 119. maddesi kapsamında bir “arama kararı ve uygulaması” olduÄŸu ifade edildi.

Kararda, bu nedenle itirazların reddedildiği belirtildi.

En kısa sürede bitecek

Kararda, “arama konusu iÅŸlemlerin soruÅŸturma konusu fiille sınırlandırılmasına ve soruÅŸturmanın niteliÄŸi, arama yapılan yerin özelliÄŸi ve yapılacak iÅŸlemlerin kapsamı gibi nedenler de gözetilerek, aramanın en kısa sürede tamamlanmasına karar verildiÄŸi” kaydedildi.

Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesi, arama tamamlandığında tutulacak tutanağın sadece suça konu delillerle ilgili bilgi ve belgelerle sınırlı olmasını da kararlaştırdı.

Mahkeme, kararını oy birliğiyle verdi. İtiraza ilişkin başvurular, Milli Savunma Bakanlığı ile Genelkurmay Başkanlığı adli müşavirliklerince 31 Aralık 2009 tarihinde yapılmıştı.

Ret kararının detayları

Mahkemenin ret kararında, “isnat edilen suçların niteliÄŸi, olayın vahameti ve delillerin karartılması ihtimali nazara alındığında, bu yerin, devlet sırlarının saklandığı yer bile olsa, arama yapılmasına yasal bir engel bulunmadığının kabulü gerektiÄŸi” ifade edilerek, “Aksine düşünce, devlet sırrı kavramının arkasına saklanılarak, suç delillerinin gizlenmesi ve bilahare yok edilmesine zemin hazırlandığını akla getirebilir” denildi.

Kararda, “Devlet sırlarının bulunduÄŸu yerlere, salt bu nedenle hiçbir gerekçeyle ve hiçbir ÅŸekilde girilip araÅŸtırma yapılamaması devlet sırrı niteliÄŸinde olmayan ve suç teÅŸkil eden fiillerin bu gibi mahallerde gizlenmesi ve faillerinin de soruÅŸturma ve kovuÅŸturmadan kurtulması sonucunu doÄŸurur ki bu da hukuk devleti ilkesine olan güveni sarsacağı gibi söz konusu kurumun da zan altında kalmasına sebebiyet verebilir” ifadesine yer verildi.

Nereler arandı?

Kararda, Bölge BaÅŸkanı odası, subay ve astsubay odaları, muhabere ve brifing odası, çalışma odaları, arÅŸivler, nöbetçi subay odaları, özel iÅŸlem odaları, idari iÅŸler ve tüm binada gerektiÄŸinde ÅŸifreli ve çelik kapılı tüm odaların da açılarak CMK’nın aramalara iliÅŸkin 116. ve devamı maddeleri gereÄŸince gece ve gündüz, bir defaya mahsus olmak üzere arama yapılmasına karar verildiÄŸi hatırlatıldı.

Bu doÄŸrultuda, 25 Aralık 2009′da arama baÅŸlatıldığı belirtilen kararda, ancak bir gün sonra Genelkurmay Seferberlik Tetkik Dairesi BaÅŸkanlığınca binanın birinci katında bulunan 11 ve 16 numaralı, çift kilitli çelik kapılarla muhafaza edilen odalardaki bilgi, belge ve arÅŸiv kayıtlarının devlet sırrı niteliÄŸinde ve devletin güvenliÄŸiyle ilgili doÄŸrudan bilgiler içerdiÄŸinden CMK’nın 125. maddesi gereÄŸince Cumhuriyet BaÅŸsavcılığına bu odalara giriÅŸ izni verilemeyeceÄŸinin belirtildiÄŸi kaydedildi.

Kararda, CMK’nın 125. maddesinin iÅŸletilmesinin bildirilmesi üzerine, devlet sırrı niteliÄŸinde bilgi ve belge içeren odalar haricindeki diÄŸer mahallerdeki arama kararına uygun iÅŸlem yapılarak, arama iÅŸleminin sonlandırıldığı ve bunun tutanak altına alındığı ifade edildi.

Bunun üzerine, bu belgelerin ancak mahkeme hakimi veya heyeti tarafından incelenebileceği nazara alınarak, nöbetçi hakimden arama ve inceleme yapması, ele geçecek suç unsurlarına el konulması, bilgisayar kayıtlarının kopyalanmasının talep edildiği kaydedilen kararda, nöbetçi hakimlikçe de gerek Genelkurmay Seferberlik Tetkik Dairesi Başkanlığının itiraz gerekçesi, gerekse Cumhuriyet Başsavcılığının talep yazısı nazara alınarak, istem doğrultusunda, hakim tarafından incelemeye karar verildiği anlatıldı.

Kararda, CMK’da devlet sırrı niteliÄŸindeki belgeler bulunan yerlerin hakim ya da savcı tarafından aranmasına yönelik açık bir düzenleme bulunmadığı, kanunun 125. maddesindeki düzenlemede ise “arama” kararından deÄŸil, “inceleme” kararından bahsedildiÄŸi ifade edildi.

Ä°ÅŸin aciliyeti

Cumhuriyet Savcılığının, askeri yetkililerin itiraz ve yönlendirme taleplerini de dikkate alarak, devlet sırrı niteliğinde bilgi ve belgelerin bulunduğu yerlerin aranmasını; bu durumun devletin dış ilişkileri, milli savunması ve milli güvenliğine zarar verilebilmesi ihtimalini ortaya çıkarması ve bu konuda açık yasal bir düzenleme bulunmaması nedeniyle hakimlikten talep ettiği anlatılan kararda, şunlara yer verildi:

“Somut olayda da haklarında soruÅŸturma yapılan şüphelilerin arama kararına konu dairede görev yaptıklarının sabit olduÄŸu, söz konusu odalara sadece bu kiÅŸilerin girebildiÄŸi, diÄŸer üst rütbeli subay ve generallerin dahi (ÅŸifrelerin bulunmaması nedeniyle) bu şüpheliler olmaksızın bu odalara giremedikleri nazara alındığında, soruÅŸturmanın selameti ve kovuÅŸturma safhasındaki hakim incelemesine kadar geçecek süre içerisinde delillerin ortadan kaldırılması, yani iÅŸin aciliyeti, konunun önemi ve vahameti nazara alınarak askeri makamların bu konudaki itirazları ve yönlendirmeleri de gözetilerek, savcılıkça, söz konusu yerde hakim tarafından arama yapılması talep edilmiÅŸtir.” Bunun üzerine hakimlikçe arama iÅŸlemi yapıldığı belirtilen kararda, arama iÅŸleminin her aÅŸamasında askeri makam ve yetkililerin hazır bulunduÄŸu ve böylelikle CMK’nın askeri mahalde yapılacak aramaya iliÅŸkin 119/5. maddesi hükümlerine uyulduÄŸu ifade edildi.

“Yasal engel yok”

Hakimlikçe verilen karar ve buna baÄŸlı olarak yapılanların, CMK’nın 125. maddesi kapsamında bulunan devlet sırrı niteliÄŸindeki belgeleri inceleme ve tutanaÄŸa geçirme iÅŸlemi olmadığı, hakimlikten de bunun istenmediÄŸi anlatılan kararda, ÅŸunlar kaydedildi:

“Yapılan iÅŸlem ve eylemler, alınan ihbar ve iletiÅŸimin dinlenmesi sonucu bazı belgelerin imha edildiÄŸi yönünde duyumlara ulaşılması üzerine diÄŸer yerlerin yanında devlet sırrı niteliÄŸinde bilgi ve belgelerin bulunduÄŸu odada da iddia edilen suçla ilgili arama yapılmasıdır. Yoksa, bizatihi devlet sırrı niteliÄŸindeki belgeleri incelemek ve tutanaÄŸa geçirmek deÄŸildir. Belki yapılan soruÅŸturmanın niteliÄŸi, arama sırasında devlet sırrı niteliÄŸindeki bazı belgelerin içerisinde de arama yapılmasını gerektirmiÅŸ olabilir. Ancak bu arama sırasında devlet sırrı niteliÄŸindeki gizli bilgi ve belgelerin öğrenilmesi durumunda, bu bilgilerin hiçbir suret ve ÅŸekilde tutanak ve kayıt altına alınmaması gerekir. Sadece rastlanıldığı takdirde suçlama konusuyla ilgili olan ve dolayısıyla devlet sırrı niteliÄŸinde deÄŸerlendirilemeyecek bilgi ve belgelerin tespit ve muhafazasıyla ilgili iÅŸlemlerin yapılması gerekir.

CMK’nın 125. maddesi kapsamında, devlet sırrı niteliÄŸindeki belgelerin incelenmesinin kovuÅŸturma aÅŸamasıyla sınırlı olduÄŸu ve ancak hakim veya mahkemece yapılabileceÄŸi iddia edilmekteyse de, yürütülen bir soruÅŸturma sırasında CMK’nın 162. maddesi çerçevesinde zanlıların görev yaptığı yerde arama yapılmasının, isnat edilen suçların niteliÄŸi, olayın vahameti ve delillerin karartılması ihtimali nazara alındığında, bu yerin, devlet sırlarının saklandığı yer bile olsa, arama yapılmasına yasal bir engel bulunmadığının kabulü gerekir. Aksine düşünce, devlet sırrı kavramının arkasına saklanılarak, suç delillerinin gizlenmesi ve bilahare yok edilmesine zemin hazırlandığını akla getirebilir. Bu gibi zan ve düşüncelerin ortadan kaldırılabilmesi için hakim güvencesiyle devlet sırrının saklandığı mahallere girilerek, devlet sırlarına zarar verilmeksizin, suçla ilgili delillerin araÅŸtırılması, hukuk devletine ve arama yapılan kuruma olan güveni artıracaktır. Devlet sırlarının bulunduÄŸu yerlere, salt bu nedenle hiçbir gerekçeyle ve hiçbir ÅŸekilde girilip araÅŸtırma yapılamaması devlet sırrı niteliÄŸinde olmayan ve suç teÅŸkil eden fiillerin bu gibi mahallerde gizlenmesi ve faillerinin de soruÅŸturma ve kovuÅŸturmadan kurtulması sonucunu doÄŸurur ki, bu da hukuk devleti ilkesine olan güveni sarsacağı gibi söz konusu kurumun da zan altında kalmasına sebebiyet verebilir.”

Arama dün de sürdü

Hakim Kadir Kayan, Ankara Seferberlik Bölge BaÅŸkanlığı’ndaki dün 6. kez arama yapmıştı. Aramalar, karargahtaki kozmik odada sürüyor. Odada devlet sırrı niteliÄŸinde bilgi ve belgeler olduÄŸu için, Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun 125. maddesine göre, bu arÅŸiv odasındaki aramayı sadece yetkili hakim yapabiliyor.

Buradaki bilgilerin kopyalaması da yasak; bu nedenle hakim sadece not alıp tutanağa kaydedebiliyor. Arama sürecinin de bu nedenle uzadığı belirtiliyor.

SoruÅŸturma, Ankara’da, 19 Aralık’ta 2 askeri personelin kuÅŸku üzerine yakalanıp daha sonra serbest bırakılmasının ardından baÅŸlatılmıştı.

 HABER KAYNAĞI